Ở khá nhiều xưởng có một cái tủ đặt ngay cạnh phòng bảo vệ. Trong tủ là dăm bộ đồ lao động dùng chung: cho khách vào tham quan, cho người bên ngoài vào sửa máy, cho anh em quên đồ ở nhà. Không bộ nào trong tủ ấy thuộc về một người cụ thể.
Sản phẩm ở trang này là bộ kaki hai mảnh, mua theo từng bộ một, đúng loại hay được lấy để bù vào cái tủ đó. Những dòng dưới đây nhìn từ chỗ người giữ kho, vì bộ đồ lẻ tưởng đơn giản mà lại là thứ hay làm rối sổ sách nhất.
Bộ đồ trong tủ cổng đi những đâu
Một bộ trong tủ cổng thường đi mấy vòng trong tuần: có người mượn, mặc vài giờ rồi trả lại; có người mượn xong mang về nhà giặt; có người mượn rồi quên hẳn. Vòng cuối là vòng làm hụt số, và nó chỉ lộ ra vào kỳ kiểm kê, lúc chẳng còn ai nhớ ai cầm.
Cách chặn gọn nhất không phải là khoá tủ mà là một quyển sổ đặt ngay trên nóc tủ, ba cột thôi: tên người mượn, ngày mượn, ngày trả. Ai cũng ghi được trong mười giây. Có quyển sổ đó thì tỉ lệ quên trả tụt hẳn, không phải vì ai bị kiểm tra mà vì chính động tác ghi làm người ta nhớ.
Vì sao bộ lẻ hay làm rối số liệu tồn
Kho thường quản đồ theo dòng: mỗi mã, mỗi cỡ, mỗi màu là một dòng, và số dư của dòng ấy khớp với số bộ đã phát cộng số bộ còn nằm trong kho. Một bộ mua lẻ về sau, dù trông y hệt, thường không thuộc cùng đợt sản xuất nên sắc màu lệch đôi chút và các số đo thành phẩm cũng nhích đi.
Khi bộ lẻ ấy được trả về kho, người nhận đứng trước hai lựa chọn đều không hay: nhập nó vào dòng cũ và làm dòng đó lẫn hai đợt, hoặc mở hẳn một dòng mới cho đúng một bộ. Phần lớn kho chọn cách đầu cho nhanh, rồi nửa năm sau không ai giải thích nổi vì sao cùng một dòng lại có hai sắc màu.
Cách để bộ lẻ không phá sổ
Cách đơn giản là gắn cho bộ lẻ một nhãn nội bộ riêng ngay lúc nhập, ghi rõ đây là hàng mua bổ sung kèm tháng nhập. Nhãn dán ở mặt trong cạp quần hoặc gấu áo, chỗ không bong ra khi giặt. Từ đó về sau, ai cầm bộ đồ lên cũng biết ngay nó thuộc đợt nào mà khỏi phải tra sổ.
Muốn đối chiếu chặt hơn nữa thì cần số đo thành phẩm của phần cơi túi, cầu vai và bản cạp, ba chỗ mà hai đợt khác nhau hay lệch nhất. Đáng tiếc là ba nhóm số đo đó không được ghi ở bất cứ chỗ nào trên trang bán hàng và cũng chưa từng có ô nào để ghi; chúng nằm trong bảng thông số thành phẩm của xưởng cắt, nên cách thực tế nhất là tự đo một bộ của đợt đầu rồi giữ tờ giấy ấy làm bản chuẩn cho các đợt về sau.
Mua lẻ một bộ và đặt một đợt cho cả tổ
Hai việc này nhìn thì giống nhau nhưng khác hẳn nhau ở khâu đứng sau. Đặt một đợt cho cả tổ thì có bảng cỡ, có danh sách người, có ngày phát và có chữ ký nhận. Mua lẻ một bộ thì không có gì trong số đó, và nó cũng không cần có, miễn là đừng nhầm hai luồng vào nhau.
