Tổ tuần tra tuyến ngoài nhận một tờ lịch dán trên bảng, chia ô theo giờ và theo tuyến. Ai đi tuyến nào thì ký vào ô ấy, đi xong quay về ký tiếp một chữ nữa. Tờ lịch treo suốt tháng, cuối tháng gỡ xuống kẹp vào tập rồi dán tờ mới. Chiếc mũ mang theo vòng tuần lại không được dành riêng một ô nào trên tờ lịch ấy.
Tuyến ngoài đi qua những chỗ nào
Tuyến ngoài chạy dọc hàng rào, qua bãi để vật tư, vòng sau khu nhà kho rồi trở lại chốt. Quãng dọc hàng rào là quãng trống nhất, gió tạt và nắng chiếu thẳng vào mặt lúc xế. Nói ngay để khỏi hiểu lệch: vành mũ che nắng cho mắt, không đỡ được cú va vào đỉnh đầu. Quãng sau nhà kho thì ngược lại, râm cả ngày nhưng trần thấp và có ống treo ngang.
Hai quãng ấy đòi hai thứ khác nhau trên đầu, mà tờ lịch thì chỉ ghi tên tuyến.
Đêm mưa thì tuyến ngoài đổi hẳn
Chỗ mô tả tránh ba con số: vòng tuần đêm qua đi hết mấy tuyến, ai giữ lịch tuần tra của tháng, tuyến ngoài dài bao nhiêu vòng. Mưa xuống thì quãng bãi vật tư đọng nước, người đi phải vòng tránh và mất thêm thời gian. Vòng tránh nhiều lần thì tổng quãng đường dài ra, mà tờ lịch vẫn ghi đúng một chữ. Cuối tháng nhìn lại chỉ thấy đủ ô có chữ ký, không thấy đêm nào đi vất hơn đêm nào.
Muốn thấy thì phải để người đi tự ghi thêm một chữ về thời tiết vào cạnh chữ ký. Một chữ thôi, kiểu quang hay mưa, đủ để cuối tháng đọc dọc cột mà đoán ra. Việc ấy không ai ép được, chỉ có thể làm cho nó dễ tới mức người ta chịu ghi. Kẻ sẵn một cột hẹp là lối đỡ tốn nhất để chuyện ghi thêm thành nếp.
Đánh dấu tuyến bằng gì cho nhanh
Có nơi dùng bút, có nơi dùng con dấu nhỏ, có nơi dán một mẩu băng màu vào ô. Bút thì tiện nhưng chữ nhoè khi tay ướt, mà tuần tra đêm mưa thì tay lúc nào cũng ướt. Con dấu thì khô ráo nhưng phải mang theo, và mang theo thì có hôm quên trên bàn. Băng màu là lối ít hỏng nhất, chỉ tốn công cắt sẵn từ đầu tháng rồi bỏ vào túi áo. Cắt một lần cho cả tháng thì mất chừng mười phút, và mười phút ấy đổi lấy ba mươi đêm khỏi loay hoay.
Đi hết tuyến là một việc; nói ra được tuyến nào vắng người lại tuỳ ở cách đánh dấu. Lối nào cũng xong, cốt sao mọi người trong tổ theo chung một kiểu, tới nơi là làm được luôn. mũ lưỡi trai treo sẵn ở chốt tuần cho ai đi quãng nắng gắt hơn. Còn phụ kiện nón thay giữa hai vòng thì nên để sẵn ngay tại chốt.
Vòng tuần khép lại ở đâu
Ngoài tuyến, người đi biết rõ chỗ nào tối, chỗ nào trơn, chỗ nào chó hay sủa. Tờ lịch không chừa ô cho ba thứ ấy; chúng nằm trong đầu người vừa đi về tới chốt. Chỗ khép lại của một vòng tuần vì thế nên là mấy câu nói với người ca sau, chứ không chỉ là một chữ ký. Nên đánh dấu tuyến đã đi ngay khi khép vòng tuần, đừng để dồn cả ca rồi ký một lượt. Sang gian mũ kêpi soạn trước vòng tuần xem cho hết.
