Cuối mỗi quý, phòng hành chính của một nhà máy lại nhận cùng một đề nghị: chuẩn bị mũ cho đoàn khách tới xem xưởng. Người xin không nằm trong bảng lương, đội một buổi rồi trả, nhưng vẫn cần một chiếc mũ tử tế trên đầu. Đó là lý do nhiều đơn vị giữ riêng một bộ nón lưỡi trai kaki nhiều màu, tách hẳn khỏi mũ cấp cho nhân viên.
Ba nhóm người đội mũ mà không nằm trong bảng lương
Nhóm thứ nhất là khách tham quan: đối tác, đoàn kiểm tra, khách hàng tới xem dây chuyền. Họ đi theo lộ trình cố định, thời gian tính bằng giờ. Nhóm thứ hai là nhà thầu phụ vào lắp đặt hoặc sửa chữa, ở lại vài ngày tới vài tuần. Nhóm thứ ba là nhân sự thời vụ mùa cao điểm, làm vài tháng rồi nghỉ.
Ba nhóm này có chung một đặc điểm: không ai kịp may mũ riêng cho họ, nhưng nếu để họ đi lại đầu trần giữa xưởng thì tổ trưởng không phân biệt nổi ai là người của mình. Một chiếc mũ dùng chung, màu khác màu mũ nhân viên, giải quyết được phần nhận diện chỉ trong một giây nhìn từ xa.
Vì vậy mũ dùng chung nên chọn dáng cơ bản, vải kaki dày vừa, và quan trọng nhất là chọn tông màu mà nhân viên chính thức không dùng. Nhiều nơi chọn hai tông tách biệt: một tông cho khách đi cùng người dẫn, một tông cho nhà thầu được phép đi lại trong phạm vi đã duyệt.
Một bộ mũ dùng chung nên gồm những gì
Số lượng tính theo lượt đông nhất chứ không theo trung bình. Nếu quý nào cũng có một đoàn mười lăm người thì bộ mũ phải đủ mười lăm chiếc cộng thêm vài chiếc dự phòng, chứ tính theo số khách bình quân mỗi tuần sẽ luôn thiếu đúng vào hôm cần nhất.
Nên chọn loại có cơ cấu chỉnh phía sau để một chiếc vừa được nhiều người. Bộ mũ chung không có chuyện chia theo cỡ từng người, nên khả năng nới rộng và thu hẹp là tiêu chí đầu tiên khi duyệt mẫu, đứng trước cả kiểu dáng và tông màu.
Hệ thống không lưu danh sách màu còn hàng theo từng đợt nhập, nên khi cần đúng hai tông tách biệt, đơn vị hỏi bên bán trước lúc chốt số lượng. Màu của cùng một mã cũng thay đổi theo đợt nhuộm, vì thế đặt gộp một lần cho cả bộ sẽ đều màu hơn là bổ sung lắt nhắt nhiều lần.
Cửa ra mới là chỗ hay mất mũ
Bộ mũ chung hao hụt không phải vì hỏng mà vì thất lạc. Khách đội quen rồi cầm luôn ra xe, nhà thầu để mũ trong hộp đồ nghề, nhân sự thời vụ nghỉ việc mang mũ về. Cách chặn đơn giản nhất là gắn việc trả mũ vào đúng chỗ đang có người kiểm sẵn, tức quầy bảo vệ ở cửa ra.
Ở đây cũng nên nói thẳng để không ai hiểu sai công dụng: khách bước vào khu vực có nguy cơ vật rơi thì thứ họ cần là nón cứng mượn ngay tại cổng, còn chiếc mũ vải chỉ giúp người trong xưởng nhận ra ai là người lạ. Hai món phục vụ hai việc, không thay nhau được.
Với nhà thầu ở dài ngày, cách gọn hơn là ghi mũ vào biên bản bàn giao khu vực thi công, cùng với chìa khoá và thẻ ra vào. Khi nghiệm thu xong thì trả một lượt, không ai phải nhớ riêng chuyện chiếc mũ.
Ba nhầm lẫn hay gặp
Nhầm lẫn thứ nhất là trộn mũ khách vào chung tủ với mũ nhân viên, dẫn tới cảnh nhân viên đội nhầm màu khách và bị hỏi suốt buổi. Nhầm lẫn thứ hai là mua đúng số lượng khách trung bình, để rồi hôm có đoàn lớn phải mượn tạm mũ của tổ sản xuất.
Nhầm lẫn thứ ba là quên rằng mũ dùng chung đi qua nhiều mái đầu, nên phải kiểm tra tình trạng trước mỗi lượt phát chứ không phải chỉ khi trông đã cũ. Một chiếc mũ chung xấu mã làm hỏng ấn tượng của cả buổi tham quan mà chẳng ai kịp nhận ra lúc đang dẫn khách.
