Không có dây thì độ ôm chân nằm hết ở dải chun, và chun thì giãn
Đôi giày có dây buộc cho phép người mang tự điều chỉnh mỗi ngày, bù được cả việc bàn chân sưng lên vào cuối ca. Kiểu xỏ chân bỏ hẳn cơ chế đó. Toàn bộ việc giữ chân dồn vào hai dải chun ở hai bên miệng giày và vào độ chính xác của phom, không còn gì để chỉnh thêm.
Điều này dẫn tới một đặc điểm mà bảng thông số không ghi: đôi giày ôm nhất vào tuần đầu, rồi lỏng dần theo số lần xỏ vào tháo ra. Sợi chun mất đàn hồi là quá trình một chiều, không phục hồi bằng giặt hay phơi, và nó diễn ra nhanh hơn ở nơi nóng ẩm.
Bù lại là tốc độ. Không có động tác buộc dây nghĩa là tiết kiệm được thời gian ở mọi lần ra vào, và không có đầu dây nào lòng thòng để mắc vào vật khác. Vì thế dòng giày lười vải không dây buộc được ưa dùng ở những vị trí phải ra vào khu vực nhiều lần trong ca.
Ba tình huống mà cơ chế không dây trở thành điểm yếu
Hợp với tổ đóng gói, tổ kiểm hàng, khu bếp ăn nhà máy, nhân viên siêu thị và kho, cùng mọi vị trí trong nhà có nền phẳng và phải bước ra bước vào liên tục. Ở đó, cái được là thời gian và sự thuận tiện, còn cái mất gần như bằng không.
Tình huống thứ nhất là phải leo thang hoặc lên xuống bậc thường xuyên. Khi gót nhấc lên khỏi mặt bậc, chỉ có dải chun giữ giày lại, và nếu chun đã lỏng thì bàn chân trượt lên trước trong lòng giày. Tình huống thứ hai là mang vác nặng, vì lực dồn xuống làm bàn chân bè ra và đẩy giày tuột ra sau.
Tình huống thứ ba là nơi có vật rơi hay nền nhiều mảnh sắc, vốn đã nằm ngoài khả năng của mọi đôi thân dệt không pho mũi. Với nhóm vị trí thao tác bằng tay là chính, nên rà lại cả găng tay bảo hộ đi cùng bộ trang bị nhẹ để bộ trang bị nhất quán về mức bảo vệ.
Không chỉnh được cỡ thì dải cỡ đặt hàng phải dày hơn
Đây là hệ quả mua hàng ít người tính tới. Với giày buộc dây, một cỡ có thể phục vụ được biên độ bàn chân khá rộng nhờ siết chặt hay nới lỏng. Với kiểu xỏ chân, biên độ đó co lại rất nhiều, nên cùng một tổ sẽ cần nhiều cỡ hơn để phủ hết số người.
Nghĩa là không thể lấy nguyên bảng phân bố cỡ của đợt mua giày có dây năm trước áp sang. Phải đo lại, và đặc biệt phải tăng số lượng ở hai cỡ biên, nơi người có bàn chân hơi to hoặc hơi nhỏ so với chuẩn thường bị ép mang cỡ gần đúng rồi tự bỏ giày ra.
Trong hợp đồng nên có thêm một điều khoản cho phép bổ sung cỡ lẻ trong vòng vài tuần đầu sau khi phát, với mức tối thiểu thấp. Điều khoản này rẻ, bên bán thường chấp nhận, và nó cứu cả đợt cấp phát khỏi tình cảnh có giày mà một phần người lao động không đi được.
Kéo dải chun ra rồi thả: phép thử một giây tại tủ đồ
Giữ đôi này lâu bền chủ yếu là giữ dải chun. Không giặt bằng nước nóng, không vắt xoắn vùng miệng giày, không phơi nắng gắt và không treo giày bằng chính dải chun. Cách đúng là giặt tay nước mát, đặt nằm ngang cho ráo rồi phơi trong bóng râm nơi có gió lùa.
Phép kiểm nhanh nhất là kéo dải chun giãn ra chừng một đốt ngón tay rồi thả. Chun còn tốt thì co lại tức thì và phẳng như cũ; chun đã hỏng thì co chậm và để lại nếp nhăn. Kèm theo là hai dấu hiệu nữa: vành gót bị giẫm bẹp gập xuống, và miệng giày há ra khi đặt trên mặt bàn.
Có một trong ba dấu hiệu thì đôi giày đã không còn giữ chân, tức đã mất công năng chính dù vải và đế trông vẫn nguyên. Xây được thói quen thử chun mỗi tuần tại tủ đồ là cách đơn giản để mỗi đồng chi cho hạng mục này đổi lại đúng khoảng thời gian bảo vệ mà nó có thể mang lại.
