Kiểu đèn nhiều bóng nhỏ xếp thành cụm hay bị đem so với đèn một bóng công suất lớn rồi bị chê là chiếu không xa. Phép so đó không đúng chỗ, vì hai kiểu đèn này được thiết kế cho hai việc khác nhau ngay từ đầu.
Mười hai bóng nhỏ tạo ra vùng sáng chứ không tạo ra chùm
Mỗi bóng LED nhỏ phát ánh sáng theo góc rộng, và mười hai bóng đặt cạnh nhau cộng lại thành một mảng sáng trải đều ngay trước mặt người dùng. Không có chóa phản xạ sâu để gom ánh sáng về một điểm, nên cũng không có chùm sáng hẹp phóng đi xa.
Đó là đặc điểm thiết kế, không phải khuyết điểm. Vùng sáng rộng có ưu thế riêng: không bị hiện tượng đốm sáng chói ở giữa và tối đen xung quanh, mắt không phải liên tục điều tiết khi đưa đèn qua lại, và cả bàn tay lẫn chi tiết đang thao tác đều nằm trong vùng sáng cùng lúc.
Soi xa và soi rộng là hai câu hỏi khác nhau
Trước khi hỏi đèn nào tốt hơn, cần trả lời công việc thuộc nhóm nào. Nhóm soi xa gồm tuần tra ban đêm, kiểm tra đường dây trên cao, tìm kiếm trong khu vực rộng. Nhóm soi rộng gồm sửa máy, chui gầm xe, thao tác trong khoang, kiểm hàng trong kho tối.
Hai nhóm này hỏi hai bộ thông số khác nhau. Việc soi xa cần hỏi cường độ sáng đỉnh và tầm chiếu. Việc soi rộng thì quang thông tính bằng lumen mới là con số phản ánh đúng cái người dùng cảm nhận được. Chỉ hỏi mỗi lumen cho mọi loại việc là hỏi thiếu, và đó là lý do nhiều đơn hàng đèn mua về không dùng đúng chỗ.
Con số lumen chỉ có nghĩa khi biết cách đo
Với kiểu đèn toả như mẫu này, lumen là chỉ tiêu đáng hỏi nhất vì nó cho biết tổng lượng ánh sáng phát ra. Nhưng con số đó chỉ so sánh được giữa hai đèn khi cả hai cùng công bố theo một cách đo chung, cụ thể là chuẩn đo hiệu năng đèn pin ANSI FL 1, trong đó quang thông được đo tại thời điểm bắt đầu phép thử bằng thiết bị đã hiệu chuẩn.
Nếu nhà cung cấp không công bố theo chuẩn nào, cách nghiệm thu thực tế là bật thử hai đèn mẫu cùng lúc trong đúng điều kiện sẽ dùng, đặt cạnh nhau ở cùng khoảng cách rồi so trực tiếp. Cách này thô nhưng đáng tin hơn con số in trên hộp không rõ nguồn gốc.
Những chỗ mẫu đèn này phát huy rõ nhất
Sửa chữa cận cảnh trong khoang máy và gầm xe, thao tác trong tủ điện đã cắt điện, kiểm mã hàng trên kệ cao trong kho tối, soi bên trong thùng và bồn chứa khi kiểm tra. Điểm chung của các việc này là khoảng cách làm việc chỉ vài chục centimet tới vài mét, và cần thấy rõ cả vùng chứ không cần phóng chùm sáng đi xa.
