Phom trung tính là lựa chọn của người bán, phần thiệt rơi về người mua
Một mẫu được giới thiệu là hợp với mọi người thường có nghĩa là nó được đóng trên phom trung tính: bề ngang ở mức trung bình, mu ở độ cao trung bình, gót không hẹp cũng không rộng. Phom đó không sai với ai nhưng cũng không đúng hẳn với ai.
Đây là quyết định của bên sản xuất chứ không phải đặc tính kỹ thuật. Giữ một phom duy nhất giúp họ giảm số khuôn, giảm số mã tồn kho và hạ giá thành. Với giày vải phom trung tính dùng chung, phần chi phí tiết kiệm được ở nhà máy chuyển sang phía người mua dưới dạng tỷ lệ không vừa chân.
Tỷ lệ đó hiếm khi được đo. Nó ẩn dưới các hiện tượng quen thuộc: người xin đổi cỡ trong tuần đầu, người tự chèn thêm lót, người bỏ giày ra khi ngồi làm việc. Mỗi hiện tượng đều được xử lý riêng lẻ nên không ai nhìn thấy nguyên nhân chung nằm ở phom.
Ai mang được thoải mái và ai không nên nhận mẫu này
Mang được thoải mái là nhóm có bàn chân ở giữa dải phân bố, chiếm phần lớn số người trong một tổ sản xuất thông thường. Với họ, phom trung tính hoàn toàn ổn và không có lý do gì phải chi thêm tiền cho phom chuyên biệt.
Không nên nhận mẫu này là nhóm bàn chân bè ngang, nhóm mu cao, nhóm gót rất hẹp và nhóm chân bẹt. Bốn nhóm này luôn có trong bất kỳ tập thể nào, và giải pháp cho họ là phom khác chứ không phải cỡ lớn hơn, vì lên cỡ chỉ làm chiều dài dư ra.
Ngoài chuyện phom, các giới hạn chung vẫn nguyên: không giao cho vị trí có vật rơi vì không có pho mũi, tránh giao cho nền vẫn còn đinh và mảnh sắc, không giao cho khu ngâm nước hay rửa sàn, không giao cho công việc phải leo cao cần siết chặt.
Đo tỷ lệ vừa chân trước khi đàm phán đơn giá
Trước khi ngồi vào bàn đàm phán giá, hãy đo tỷ lệ vừa chân của mẫu đang dùng: phát thử cho một tổ, ghi lại số người phải đổi cỡ, số người xin đổi mẫu và số người tự cải tạo giày trong sáu tuần. Ba con số đó chuyển câu chuyện từ cảm tính sang định lượng.
Có con số rồi thì bài toán rõ ràng: nếu tỷ lệ không vừa dưới một mức chấp nhận được thì giữ một phom cho gọn kho; nếu vượt mức đó thì phần chi phí phát sinh đủ để bù cho việc mở thêm một dòng phom thứ hai. Đây là phép so sánh làm được ngay trên bảng tính.
Khi mở dòng thứ hai, hãy mô tả bằng đặc điểm phom chứ không bằng tên thương mại, giống cách nhiều nơi đang giày bảo hộ chia theo phom bàn chân trong hồ sơ mời giá. Mô tả theo đặc điểm thì đổi nhà cung cấp cũng không phải viết lại yêu cầu.
Cách giữ phom và ba dấu hiệu thân giày đã hỏng
Muốn giữ phom lâu, hãy nhét cốt giữ dáng hoặc giấy khô vào lòng giày mỗi khi cất qua đêm, không xếp chồng giày trong thùng kín và không phơi giày dưới nắng gắt. Thân dệt mất dáng thì không có cách nào lấy lại, kể cả khi vật liệu vẫn còn tốt.
Dấu hiệu thứ nhất: đặt hai chiếc song song trên mặt bàn, nhìn từ phía sau, nếu hai trục gót nghiêng về hai hướng khác nhau thì thân giày đã biến dạng không đối xứng. Đôi giày ở trạng thái này làm sai tư thế bàn chân và gây mỏi khớp gối.
Dấu hiệu thứ hai: bóp hai thành giày, chúng chạm nhau và giữ nguyên hình bẹp. Dấu hiệu thứ ba: mép miệng giày cứng lại thành viền sắc, cọ đỏ da vùng mắt cá. Có một trong ba là thay, và tiền chi cho đúng phom bao giờ cũng quay lại bằng số ngày công đầy đủ.
