Một người khách đi ngang sảnh nhìn chiếc áo trực trong khoảng ba giây, và trong ba giây ấy họ chỉ kịp nhận ra một điều: người này có phải người mình cần hỏi hay không. Người đang mặc chiếc áo đó thì ở trong nó mười hai tiếng, qua hai lần đổi thời tiết trong ngày và vài chục lần đứng lên ngồi xuống. Ba giây và mười hai tiếng là hai đơn vị thời gian, và chúng chấm điểm cùng một chiếc áo theo hai thang khác hẳn nhau.
Ba Giây Của Người Đi Ngang Qua Sảnh
Trong ba giây, mắt người chỉ bắt được vài thứ: khối màu của thân áo, đường vai có thẳng không, cổ áo có gọn không, và trên ngực có gì để đọc hay không. Chi tiết nhỏ hơn thế thì không kịp vào. Vì vậy thứ làm chiếc áo trông ra dáng nằm ở mấy đường nét lớn, không nằm ở những chi tiết phải lại gần mới thấy.
Đó cũng là lý do vài quyết định tưởng nhỏ lại ăn điểm mạnh: thân áo không phồng, cổ giữ được phom, gấu áo có chỗ để giắt gọn vào cạp quần. Ba thứ ấy nhìn được từ xa và giữ nguyên suốt lúc người mặc đứng yên một chỗ.
Mười Hai Tiếng Của Người Đứng Trong Bộ Đồ Đó
Nhưng người trực không đứng yên suốt mười hai tiếng. Họ đi vòng, ngồi ghi sổ, dựng xe, rồi chạy lên tầng khi có tiếng gọi. Mỗi tư thế lại kéo chiếc áo về một hướng, và những chỗ chật hoặc gò sẽ nhắc họ hàng chục lần trong một ca.
Buổi trưa và ba giờ sáng cũng là hai bối cảnh khác nhau trên cùng một tấm vải. Ca đêm về sáng thì lạnh, người mặc muốn thêm một lớp bên trong; đầu giờ chiều thì ngược lại. Một chiếc áo may vừa khít lúc thử trong phòng có điều hoà sẽ chật hơn hẳn khi phải mặc chồng thêm lớp mỏng ấy.
Còn một chi tiết chỉ người mặc mới biết: chỗ nào cọ. Thường là mép cổ áo cọ vào gáy mỗi lần quay đầu nhìn ra cửa, hoặc đường may vai bên đeo dây. Những chỗ ấy không hiện ra trong ba giây của người khách, nhưng chúng chiếm phần lớn cảm nhận của mười hai tiếng kia.
Chỉ Huy Ca Đứng Đúng Chỗ Hai Thang Chọi Nhau
Tổ trưởng ca là người nghe cả hai phía. Ban ngày anh nghe phản hồi vọng từ phía sảnh, cuối ca lại nghe than phiền từ chính quân của mình. Cả hai đều có lý, và chúng không tự hoà với nhau được.
Cách chọn ít gây tranh luận nhất là chia phần: phần nhìn thấy từ xa thì theo thang ba giây, phần chạm vào da thì theo thang mười hai tiếng. Cụ thể là chốt cứng dáng thân, màu và chi tiết trên ngực; còn độ rộng nách, chiều dài thân và chỗ đặt đường may thì để người mặc thử rồi hãy quyết. Riêng câu hỏi mặc liên tục bao lâu thì nên thay bộ khác, hệ thống không giữ con số nào cả, bởi con số ấy do lịch ca dựng ra chứ không do món hàng dựng ra, nên hãy đối chiếu với bảng phân ca của chính mặt bằng, xem một người đứng mấy tiếng liền và có chỗ thay giữa ca hay không.
Bốn Chỗ Nên Hỏi Người Đang Trực Trước Khi Chốt
Thứ nhất: quay đầu sang hai bên, cổ áo có chạm gáy không. Thứ hai: giơ hai tay lên ngang vai, gấu áo có bật khỏi cạp quần không. Thứ ba: ngồi xuống ghế thấp rồi đứng dậy, thân áo có bị kéo lệch không. Thứ tư: mặc chồng một lớp mỏng bên trong, còn cài được khuy trên cùng không.
Bốn động tác ấy ngốn chừng chừng ba mươi giây, và chúng bắt được gần hết những gì mười hai tiếng sẽ bắt. Làm với hai người vóc khác nhau trong tổ thì kết quả đã đủ dùng cho cả tổ.
Sau khi có bốn câu trả lời đó thì việc chọn mẫu nhẹ đi rất nhiều. Bộ đồ trông ra dáng là thứ người khách nhìn thấy trong ba giây, còn thứ người mặc chịu suốt mười hai tiếng lại là chuyện khác hẳn, nên khi mở khu đồng phục bảo vệ nhìn từ phía sảnh hãy đọc từng mẫu bằng cả hai thang chứ đừng chỉ bằng một. Nếu vị trí trực có đoạn đứng ngoài trời, xem thêm mũ nón đồng phục đội kèm khi đứng ngoài trời; còn với ca đêm về sáng thì lớp áo khoác mặc chồng lúc ca đêm trở lạnh là phần nên tính ngay từ đầu.
