Xử Lý Vết Dầu Mỡ Trên Đồng Phục Bếp Ngay Sau Mỗi Ca

Sai lầm phổ biến nhất ở các bếp nhà hàng là nhét áo dính dầu vào túi đồ bẩn, để qua đêm, sáng hôm sau giặt nước nóng rồi sấy luôn. Kết quả là vết dầu chuyển thành mảng sẫm hoặc ố vàng, giặt bao nhiêu lần cũng không mất. Xử lý vết dầu mỡ trên đồng phục bếp hiệu quả nhất khi làm ngay trong vài phút cuối ca, lúc dầu còn nằm trên bề mặt sợi vải.

Bài này đi theo đúng trình tự đó: những gì người đứng bếp tự làm trước khi thay đồ, cách giặt máy cho từng loại vải và màu, những lưu ý an toàn khi sấy đồ dính dầu, và cách tổ chức thu gom để việc giặt hằng ngày không dồn ứ.

Vì Sao Vết Dầu Để Qua Đêm Khó Giặt Hơn Hẳn

Dầu ăn và mỡ động vật không tan trong nước. Khi mới bắn lên áo, chúng nằm ở bề mặt và giữa các sợi, chưa ngấm sâu vào lõi sợi. Để càng lâu, dầu càng lan rộng theo sợi vải, đặc biệt ở những vùng bị ma sát như bụng áo, cổ tay và vạt trước. Với vải có nhiều polyester, dầu bám chặt hơn vì sợi tổng hợp có xu hướng giữ chất béo tốt hơn cotton.

Dầu để lâu ngoài không khí còn bị oxy hóa, chuyển màu sẫm và trở nên dính, khó bị chất tẩy tách ra. Đây là lý do áo trắng dùng vài tháng thường có những vệt vàng ở đúng vị trí hay bị dầu bắn. Nhiệt độ cao từ máy sấy hoặc bàn ủi làm quá trình này nhanh hơn nữa, gần như cố định vết dầu vào vải.

Ngoài dầu, áo bếp còn dính nước sốt, đường caramen, máu thịt sống và bột. Mỗi loại vết cần cách xử lý riêng, nhưng vết dầu là loại phổ biến nhất và cũng dễ bị làm sai nhất. Phần dưới tập trung vào vết dầu mỡ và nhắc ngắn những vết thường đi kèm.

Năm Phút Cuối Ca Quyết Định Vết Dầu Có Sạch Hay Không

Không cần dụng cụ đặc biệt. Một cuộn giấy thấm, một lọ bột hút dầu và một chai nước rửa chén để ở khu thay đồ là đủ để xử lý phần lớn vết dầu mới. Điều quan trọng là làm trước khi áo bị nhét vào túi và bị nén cùng các đồ khác.

1. Thấm, không chà

Dùng giấy thấm ấn nhẹ lên vết dầu để lấy bớt phần dầu còn đọng trên mặt vải. Không chà qua lại, vì chà sẽ đẩy dầu lan rộng và ép sâu vào sợi. Nếu vết dầu còn ướt và nhiều, đặt một lớp giấy ở mặt trái của vải rồi ấn từ mặt phải, để dầu bị kéo ra khỏi áo thay vì đi xuyên vào trong.

2. Rắc bột hút dầu

Rắc một lớp baking soda hoặc bột bắp phủ kín vết dầu, để yên vài phút trong lúc thay đồ. Bột sẽ hút bớt phần dầu còn lại. Sau đó giũ bỏ bột, không dùng nước để rửa trôi bột vì sẽ tạo thành hồ dính trên vải.

3. Bôi chất tẩy dầu lên vết

Nhỏ một ít nước rửa chén hoặc nước giặt dạng lỏng trực tiếp lên vết, xoa nhẹ bằng đầu ngón tay hoặc bàn chải mềm, ưu tiên xoa từ mặt trái. Nước rửa chén được pha chế để cắt dầu mỡ trên bát đĩa, nên có tác dụng tốt với dầu ăn trên vải. Để chất tẩy ngấm trên vết cho tới khi áo được đem đi giặt, không để khô cứng quá lâu.

Cách Xử Lý Vết Dầu Mỡ Trên Đồng Phục Bếp Khi Giặt Máy

Theo bảng hướng dẫn tẩy vết bẩn của American Cleaning Institute, vết dầu mỡ nhẹ nên được xử lý trước bằng chất tẩy vết, nước giặt lỏng hoặc chất tăng cường giặt dạng lỏng, sau đó giặt với nước nóng nhất mà loại vải chịu được. Cụm “nóng nhất mà vải chịu được” rất quan trọng: luôn đọc nhãn hướng dẫn giặt trên áo trước khi chọn nhiệt độ, vì vải pha và áo màu thường không chịu được mức nhiệt như cotton trắng.

Với vết dầu nặng, hướng dẫn trên đề xuất đặt vết úp xuống lớp giấy thấm, bôi dung dịch tẩy từ mặt sau của vết và thay giấy liên tục để dầu được đẩy ra ngoài. Sau đó để khô, xả lại và mới giặt như bình thường. Cách này mất thời gian hơn, nên dành cho tạp dề hoặc áo bị đổ cả chảo dầu, không cần làm cho mọi áo.

Giặt đồng phục bếp riêng với quần áo cá nhân và với khăn lau sàn. Không nhồi máy quá đầy, vì đồ cần đủ chỗ để chuyển động và chà vào nhau trong nước giặt. Sau khi giặt, lấy từng chiếc ra kiểm tra những chỗ có vết trước khi cho vào máy sấy. Vết nào còn lại thì xử lý lại và giặt thêm lần nữa, tuyệt đối không sấy hay ủi lên vết còn dầu.

Loại Vải Và Màu Áo Quyết Định Nên Dùng Nước Nóng Hay Chất Tẩy Nào

Áo cotton trắng chịu được nước nóng và thường chịu được thuốc tẩy dạng oxy, nên là loại dễ phục hồi nhất khi bị dầu bám. Áo màu hoặc vải pha nhiều polyester nên giặt ở nhiệt độ ấm theo nhãn, vì nước quá nóng có thể làm phai màu, co vải hoặc tạo nếp nhăn khó ủi. Với những áo này, thời gian ngâm chất tẩy trước khi giặt quan trọng hơn nhiệt độ nước.

Thuốc tẩy gốc clo tuy tẩy trắng mạnh nhưng có thể làm ố vàng sợi tổng hợp, làm mục sợi và bạc màu chỉ thêu logo. Không nên dùng thuốc tẩy clo làm cách xử lý vết dầu thường xuyên, nhất là khi chưa đọc nhãn. Cũng không dùng xăng, dầu hỏa hay dung môi dễ cháy để tẩy vết dầu trong khu bếp, vì nguy cơ cháy nổ lớn hơn nhiều so với lợi ích.

Các vết đi kèm cũng cần nhớ một nguyên tắc chung: vết máu và vết có đạm như trứng, sữa nên xả nước lạnh trước, vì nước nóng làm đạm đông lại trên sợi. Vết sốt cà chua, nghệ, cà ri nên xử lý sớm và phơi dưới nắng nếu là áo trắng. Áo có vết lẫn cả dầu và sốt thì xử lý phần dầu trước.

Đồ Vải Dính Dầu Sau Khi Sấy Có Thể Tự Bốc Cháy Nếu Để Dồn Đống

Đây là rủi ro ít người làm bếp biết. Khăn, tạp dề và áo còn sót dầu ăn sau khi giặt, nếu vừa lấy ra khỏi máy sấy còn nóng mà dồn thành đống hay nhét chặt vào túi, có thể tự sinh nhiệt do dầu bị oxy hóa. Nhiệt tích tụ trong đống vải không thoát ra được và có thể dẫn đến cháy âm ỉ sau vài giờ, có khi vào lúc bếp đã đóng cửa và không còn ai trực. Cơ quan phòng cháy ở một số nước đã nhiều lần cảnh báo về hiện tượng này với khăn bếp sấy khô.

Để giảm rủi ro, hãy giặt kỹ để loại bỏ dầu càng nhiều càng tốt, dùng chế độ làm nguội cuối chu trình nếu máy sấy có, và không bỏ máy sấy chạy khi bếp đã đóng cửa. Sau khi sấy, trải đồ ra hoặc treo lên cho nguội hẳn trước khi gấp và cất. Nếu thấy đống đồ vừa sấy nóng bất thường hoặc có mùi khét, tách ra ngay.

Cũng cần biết giới hạn của việc giặt tại chỗ. Vết dầu đã qua máy sấy nhiều lần có thể không bao giờ mất hẳn. Lớp xử lý chống bám bẩn trên một số loại vải giúp dầu dễ bong hơn khi giặt, nhưng không có nghĩa là dầu không thể ngấm vào áo. Áo đã ố vàng loang lổ ở mặt trước nên được chuyển sang dùng ở khu ít tiếp xúc khách hoặc thay mới.

Tổ Chức Thu Gom Và Giặt Đồng Phục Bếp Theo Từng Ca

Thói quen tốt của từng người chỉ bền khi bếp có quy trình chung. Bố trí một góc thay đồ có giấy thấm, bột hút dầu và nước rửa chén ngay cạnh thùng đựng đồ bẩn. Dùng thùng có lỗ thoáng hoặc túi lưới thay cho túi ni lông kín, để áo ẩm không bị hấp và bốc mùi. Tạp dề và khăn lau dính dầu nhiều nên để riêng, không lẫn với áo.

Quy định rõ ai chịu trách nhiệm giặt và giặt trong khung giờ nào, tránh tình trạng đồ bẩn nằm qua ngày nghỉ. Nếu bếp dùng dịch vụ giặt bên ngoài, hãy báo cho bên giặt biết đây là đồ bếp dính dầu, hỏi họ dùng quy trình nào và có kiểm tra vết trước khi sấy không. Ghi chép lại những áo bị trả về vẫn còn vết để trao đổi lại với bên giặt.

Chọn Vải Và Số Bộ Dự Phòng Để Việc Giặt Hằng Ngày Nhẹ Hơn

Việc xử lý vết dầu mỡ trên đồng phục bếp sẽ đơn giản hơn nhiều nếu vấn đề được tính từ lúc đặt hàng. Khi chọn đồng phục đầu bếp, hãy hỏi nhà cung cấp vải có lớp xử lý giúp nhả vết bẩn khi giặt hay không, lớp đó còn tác dụng sau bao lâu, và xin hướng dẫn giặt cụ thể cho từng loại vải. Với vị trí chiên xào, cân nhắc màu áo che vết tốt hoặc thêm tạp dề có thể thay giữa ca.

Tính số bộ cho mỗi người đủ để luôn có một bộ đang mặc, một bộ đang giặt và một bộ dự phòng khi bị đổ dầu giữa ca. Khảo sát cỡ theo từng người, yêu cầu mẫu vải đối chứng, CO, CQ nếu có và hóa đơn VAT ghi rõ mã hàng. Có thể tham khảo thêm danh mục đồng phục bếp và tạp dề của Bảo Hộ Xanh hoặc các mẫu quần áo đầu bếp theo từng kiểu cổ và tay để so sánh trước khi chốt.

Khi cần bổ sung gấp cho nhân viên mới hoặc thay áo hỏng, đồng phục may sẵn có size tiêu chuẩn giúp không phải chờ một lô đặt may. Còn nếu muốn đồng bộ màu và logo cho cả bếp lẫn sảnh, dịch vụ may đồng phục theo yêu cầu cho phép chọn vải phù hợp với cách bếp đang giặt ngay từ đầu.